Strona główna Ludzie Bill Cosby: kariera, kontrowersje i upadek legendy komedii

Bill Cosby: kariera, kontrowersje i upadek legendy komedii

by Oskar Kamiński

William Henry Cosby Jr., powszechnie znany jako Bill Cosby, to postać o wybitnym znaczeniu w amerykańskiej kulturze popularnej. Urodzony 12 lipca 1937 roku w Filadelfii, na styczeń 2026 roku będzie miał ukończone 88 lat. Jest byłym amerykańskim komikiem, aktorem i osobowością medialną, który przez dekady był uznawany za pioniera dla Afroamerykanów w branży rozrywkowej. Jest żonaty z Camille Hanks od 1964 roku, z którą doczekał się pięciorga dzieci.

Kariera Billa Cosby’ego obfituje w liczne sukcesy, w tym rekordową liczbę nagród Grammy w kategorii Najlepszy Album Komediowy oraz historyczne nagrody Primetime Emmy za rolę w serialu „I Spy”. Jego najbardziej znanym dziełem jest serial „The Cosby Show”, który przez wiele lat dominował w rankingach oglądalności, cementując jego wizerunek jako „America’s Dad” (Tata Ameryki). Równolegle z sukcesami zawodowymi, życie Cosby’ego naznaczone jest kontrowersjami prawnymi i oskarżeniami o napaści seksualne, które miały znaczący wpływ na jego publiczny wizerunek i dalsze losy.

Najważniejsze fakty:

  • Wiek: Na styczeń 2026 roku Bill Cosby będzie miał 88 lat.
  • Żona/Mąż: Camille Hanks (od 1964 roku).
  • Dzieci: Pięcioro.
  • Zawód: Komik, aktor, osobowość medialna.
  • Główne osiągnięcie: Stworzenie i sukces serialu „The Cosby Show”, który zdominował rankingi oglądalności i stał się fenomenem kulturowym.

Podstawowe informacje o Billu Cosbym

William Henry Cosby Jr. urodził się 12 lipca 1937 roku w Filadelfii w stanie Pensylwania. Na styczeń 2026 roku, Bill Cosby będzie miał ukończone 88 lat. Jest on byłym amerykańskim komikiem, aktorem i osobowością medialną. Przez dekady Cosby był postrzegany jako pionier dla Afroamerykanów w branży rozrywkowej, otwierając drogę do sukcesu w telewizji i filmie dla kolejnych pokoleń. W latach 80. wykreował wizerunek ciepłego, mądrego ojca, który przyniósł mu w Stanach Zjednoczonych przydomek „America’s Dad” (Tata Ameryki).

Rodzina i życie prywatne

Pochodzenie i rodzice

Bill Cosby jest synem Anny Pearl (z domu Hite), która pracowała jako pomoc domowa, oraz Williama Henry’ego Cosby’ego Sr., który służył jako steward (mess steward) w Marynarce Wojennej Stanów Zjednoczonych. Jego pochodzenie i doświadczenia z dzieciństwa często stanowiły inspirację dla jego twórczości.

Małżeństwo z Camille Hanks

Od 1964 roku Bill Cosby jest żonaty z Camille Hanks. Ich małżeństwo trwało ponad 60 lat. Camille była nie tylko partnerką życiową Cosby’ego, ale także jego muzą i inspiracją. To właśnie jej postać zainspirowała stworzenie postaci Clair Huxtable w najsłynniejszym serialu Cosby’ego, „The Cosby Show”.

Dzieci i tragiczne wydarzenia

Para doczekała się pięciorga dzieci. Tragiczna śmierć syna Ennisa stanowiła głęboko poruszające doświadczenie rodzinne, które miało znaczący wpływ na jego życie i twórczość. Życie rodzinne Cosby’ego często znajdowało odzwierciedlenie w jego pracach komediowych, nadając im osobisty i wzruszający wymiar.

Edukacja

Wczesne lata szkolne

W szkole podstawowej Mary Channing Wister w Filadelfii, młody Bill Cosby wykazywał zdolności przywódcze, pełniąc funkcję przewodniczącego klasy oraz kapitana drużyn sportowych: baseballowej i lekkoatletycznej. Mimo swoich osiągnięć, nauczyciele zapamiętali go głównie jako „klasowego błazna”, co sugeruje jego wczesne skłonności do rozbawiania innych.

Szkoła średnia i wojsko

Choć uczęszczał do prestiżowego Central High School w Filadelfii, ostatecznie przeniósł się do Germantown High School. Tam oblał dziesiątą klasę, co skłoniło go do podjęcia decyzji o wstąpieniu do wojska. Dyplom ukończenia szkoły średniej (HSED) uzyskał w nietypowy sposób, kończąc kursy korespondencyjne już po rozpoczęciu służby w Marynarce Wojennej.

Studia wyższe i stopnie naukowe

W 1961 roku Bill Cosby otrzymał stypendium sportowe (lekkoatletyczne) na Temple University. Tam studiował wychowanie fizyczne, jednocześnie grając jako fullback w drużynie futbolowej uniwersytetu. Swoją edukację wyższą kontynuował w dojrzałym wieku. W 1971 roku Temple University przyznało mu tytuł licencjata (BS) na podstawie „doświadczenia życiowego”. Rok później, w 1972 roku, uzyskał tytuł magistra (MA) na UMass Amherst.

Praca doktorska

W 1976 roku, będąc u szczytu kariery, Bill Cosby obronił doktorat z edukacji (Ed.D.) na UMass Amherst. Jego rozprawa doktorska dotyczyła innowacyjnego wykorzystania serialu „Fat Albert and the Cosby Kids” jako pomocy dydaktycznej w szkołach podstawowych, co podkreśla jego zaangażowanie w edukację i rozwój młodzieży.

Kariera komediowa i telewizyjna

Początki kariery stand-upowej

Kariera stand-upowa Billa Cosby’ego rozpoczęła się w 1961 roku w klubie Hungry I w San Francisco. Tam wypracował swój charakterystyczny styl, oparty na obserwacji codzienności i anegdotach z dzieciństwa. W swoich wczesnych występach unikał kontrowersyjnych tematów rasowych, skupiając się na uniwersalnych doświadczeniach.

Przełom w telewizji

W 1964 roku Bill Cosby zadebiutował w programie „The Tonight Show” w stacji NBC. Ten występ stał się trampoliną do ogólnokrajowej sławy i zaowocował kontraktem z Warner Bros. Records na wydanie serii albumów komediowych. To właśnie w tym okresie Cosby zaczął zdobywać rozpoznawalność na szeroką skalę.

Kluczowe seriale i projekty

„I Spy”

W latach 1965–1968 Bill Cosby grał główną rolę w serialu szpiegowskim „I Spy” u boku Roberta Culpa. Był to przełomowy moment w historii amerykańskiej telewizji, ponieważ był to pierwszy przypadek, gdy Afroamerykanin zagrał główną rolę w serialu dramatycznym, co stanowiło znaczący krok w kierunku równości rasowej w mediach.

„Fat Albert and the Cosby Kids”

Cosby stworzył kultową animację „Fat Albert and the Cosby Kids”, która emitowana była w latach 1972–1985. Serial ten opierał się na jego wspomnieniach z dzieciństwa w Filadelfii i kładł silny nacisk na walory edukacyjne dla młodych widzów, przekazując ważne przesłania moralne i społeczne.

„The Cosby Show”

Największym sukcesem Billa Cosby’ego był serial „The Cosby Show” (1984–1992), w którym wcielał się w rolę doktora Cliffa Huxtable’a. Ten sitcom przez pięć sezonów z rzędu zajmował pierwsze miejsce w rankingach oglądalności w USA, stając się fenomenem kulturowym i cementując wizerunek Cosby’ego jako „Taty Ameryki”. The Cosby Show był przełomem w przedstawianiu czarnoskórej rodziny w pozytywnym świetle.

Wybrane filmy i programy

„Bill Cosby: Himself”

W 1983 roku Bill Cosby wydał film z występu na żywo zatytułowany „Bill Cosby: Himself”. Jest on przez wielu krytyków i komików do dziś uważany za jeden z najlepszych koncertów stand-upowych w historii, prezentujący jego mistrzowskie opowiadanie historii i obserwację życia.

„Man and Boy”

Cosby zadebiutował w filmie pełnometrażowym „Man and Boy” w 1971 roku. Był to jego pierwszy krok na wielkim ekranie, otwierający drogę do dalszych ról filmowych.

„Hickey & Boggs”

W 1972 roku Bill Cosby wystąpił w filmie „Hickey & Boggs”, kontynuując swoją karierę aktorską w produkcjach kinowych.

„Uptown Saturday Night”

W 1974 roku Cosby pojawił się w komedii „Uptown Saturday Night”, która była częścią serii filmów z Sidneyem Poitier, umacniając swoją pozycję w gatunku komediowym.

„Let’s Do It Again”

Kolejną wspólną produkcją z Sidneyem Poitier był film „Let’s Do It Again” z 1975 roku, w którym Bill Cosby również odegrał znaczącą rolę.

„Leonard Part 6”

W 1987 roku Bill Cosby wyprodukował i zagrał w parodii filmów szpiegowskich „Leonard Part 6”. Projekt ten okazał się jednak tak słaby, że sam Cosby publicznie odradzał widzom chodzenie na niego do kina, co świadczy o jego krytycznym podejściu do własnej pracy.

„Ghost Dad”

W 1990 roku Bill Cosby wystąpił w filmie „Ghost Dad”, kolejnej produkcji komediowej, w której zagrał główną rolę.

„Kids Say the Darndest Things”

W późniejszych latach, od 1998 do 2000 roku, Bill Cosby prowadził popularny program „Kids Say the Darndest Things”. W tym formacie rozmawiał z dziećmi, co pozwalało mu zaprezentować jego ciepłe i zabawne podejście do interakcji z najmłodszymi.

Nagrody i osiągnięcia

Rekordowe nagrody Grammy

Bill Cosby jest rekordzistą pod względem liczby zdobytych nagród Grammy w kategorii Najlepszy Album Komediowy. Łącznie zdobył ich siedem, co potwierdza jego wieloletnią dominację i uznanie w tej dziedzinie.

Historyczne nagrody Primetime Emmy

Cosby przeszedł do historii jako pierwszy czarnoskóry aktor, który zdobył nagrodę Primetime Emmy dla najlepszego aktora w serialu dramatycznym. Statuetkę tę wygrał trzy lata z rzędu (1966, 1967, 1968) za swoją rolę w serialu „I Spy”, co było znaczącym osiągnięciem dla reprezentacji Afroamerykanów w amerykańskiej telewizji.

Stopnie honorowe

Za swoją działalność artystyczną i społeczną Bill Cosby otrzymał liczne stopnie honorowe od prestiżowych uczelni. Jednakże, wiele z tych wyróżnień zostało mu odebranych po wybuchu skandali związanych z oskarżeniami o napaści seksualne, co stanowi gorzki rozdział w jego biografii.

Najważniejsze nagrody Billa Cosby’ego
Nagroda Kategoria Rok(i)
Grammy Najlepszy Album Komediowy Wielokrotnie (łącznie siedem)
Primetime Emmy Najlepszy Aktor w Serialu Dramatycznym 1966, 1967, 1968

Działalność biznesowa i reklamowa

Rzecznik reklamowy

Przez dziesięciolecia Bill Cosby był jednym z najbardziej pożądanych rzeczników reklamowych w USA. Promował między innymi produkty marki Jell-O, w tym słynne Pudding Pops. Jego wizerunek godnego zaufania ojca rodziny idealnie wpisywał się w kampanie reklamowe, budując pozytywne skojarzenia z markami.

Współzałożyciel wytwórni muzycznej

Bill Cosby był również współzałożycielem Tetragrammaton Records, oddziału korporacji Campbell, Silver, Cosby (CSC). Firma ta zajmowała się produkcją filmów, programów telewizyjnych oraz płyt, co pokazuje jego zaangażowanie w szerszy zakres działalności w branży rozrywkowej.

Służba wojskowa i sport

Służba w Marynarce Wojennej

W 1956 roku Bill Cosby zaciągnął się do Marynarki Wojennej Stanów Zjednoczonych (Navy). Służył tam jako sanitariusz (hospital corpsman) w bazach w Quantico, Argentia (Kanada) oraz w Narodowym Centrum Medycznym w Maryland. Jego służba wojskowa obejmowała pracę w fizjoterapii z żołnierzami piechoty morskiej i marynarki, którzy odnieśli rany podczas wojny w Korei. Służbę zakończył w 1960 roku w stopniu podoficera trzeciej klasy (petty officer 3rd class).

Sportowe sukcesy

Bill Cosby był wybitnym sportowcem amatorskim. Na studiach i w wojsku z sukcesami uprawiał różne dyscypliny sportowe, w tym baseball, futbol americano, koszykówkę oraz biegi lekkoatletyczne. Jego sportowe osiągnięcia stanowiły ważny element jego wczesnego życia i rozwoju.

Kontrowersje i kwestie prawne

Skala oskarżeń o napaści seksualne

Począwszy od 2014 roku, ponad 60 kobiet oskarżyło Billa Cosby’ego o napaści seksualne. Oskarżenia obejmowały gwałty, molestowanie oraz podawanie środków odurzających w celu ułatwienia napaści (drug-facilitated sexual assault). Te zarzuty znacząco wpłynęły na jego publiczny wizerunek i karierę.

Punkt zwrotny w rozgłosie

Skandale te zyskały ogromny rozgłos po występie komika Hannibala Buressa w październiku 2014 roku. Buress podczas swojego setu komediowego nazwał Cosby’ego gwałcicielem, co stało się wiralem w sieci i doprowadziło do ponownego zainteresowania mediów i opinii publicznej wszystkimi zarzutami.

Procesy i wyroki

Wyrok skazujący i jego uchylenie

W 2018 roku Bill Cosby został uznany za winnego kwalifikowanej napaści seksualnej na Andrei Constand i skazany na karę więzienia, którą odbywał do czerwca 2021 roku. Jednakże, wyrok skazujący z 2018 roku został uchylony przez Sąd Najwyższy Pensylwanii w 2021 roku z powodów proceduralnych. Uznano, że naruszono prawa Cosby’ego do rzetelnego procesu (due process) wynikające z 5. i 14. poprawki do Konstytucji USA.

Warto wiedzieć: Wyrok skazujący Cosby’ego na podstawie napaści seksualnej na Andrei Constand został uchylony przez Sąd Najwyższy Pensylwanii w 2021 roku ze względów proceduralnych.

Odpowiedzialność w procesie cywilnym

Mimo wyjścia na wolność, w 2022 roku sąd cywilny uznał Billa Cosby’ego za odpowiedzialnego za napaść seksualną na Judy Huth, do której miało dojść, gdy ofiara miała 16 lat. To orzeczenie stanowi kolejny etap w złożonej sytuacji prawnej Billa Cosby’ego.

Filmografia (wybrane pozycje)

  • Man and Boy (1971)
  • Hickey & Boggs (1972)
  • Uptown Saturday Night (1974)
  • Let’s Do It Again (1975)
  • Leonard Part 6 (1987)
  • Ghost Dad (1990)

Warto wiedzieć: Bill Cosby publicznie odradzał widzom oglądanie filmu „Leonard Part 6” z 1987 roku, przyznając, że był to projekt słabej jakości.

Podsumowując, życie Billa Cosby’ego ukazuje niezwykłą ścieżkę od przełomowego artysty, który zdefiniował pokolenie, do postaci obciążonej poważnymi oskarżeniami, co stanowi przestrogę o złożoności ludzkiego dziedzictwa i wpływie działań na postrzeganie historyczne.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Co się stało z Billem Cosbym?

Bill Cosby został oskarżony przez wiele kobiet o napaść na tle seksualnym, które miały miejsce na przestrzeni dekad. Po długim procesie został skazany w 2018 roku.

O co był oskarżony Bill Cosby?

Głównym oskarżeniem wobec Billa Cosby’ego było dokonanie napaści na tle seksualnym, w tym gwałtów i podawania środków odurzających bez zgody. Oskarżenia dotyczyły zdarzeń z lat 70., 80. i 90. XX wieku.

Czy Bill Cosby siedzi?

Bill Cosby został skazany na karę pozbawienia wolności i spędził w więzieniu kilka lat. W czerwcu 2021 roku jego wyrok został unieważniony przez Sąd Najwyższy Pensylwanii z powodów proceduralnych, co doprowadziło do jego uwolnienia.

Co teraz robi Bill Cosby?

Po uwolnieniu z więzienia Bill Cosby jest wolny i nie podlega ograniczeniom związanym z odbywaniem kary. Nadal pozostaje postacią kontrowersyjną w przestrzeni publicznej.

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Bill_Cosby