Strona główna Ludzie Donald Sutherland: życie, kariera, Kiefer Sutherland i 88 lat aktora

Donald Sutherland: życie, kariera, Kiefer Sutherland i 88 lat aktora

by Oskar Kamiński

Donald McNichol Sutherland, ikona kanadyjskiego i światowego kina, urodził się 17 lipca 1935 roku w Saint John w Nowym Brunszwiku, a zmarł 20 czerwca 2024 roku w Miami na Florydzie, w wieku 88 lat. Przez ponad sześć dekad swojej kariery stworzył blisko 170 niezapomnianych ról filmowych i telewizyjnych, zdobywając uznanie krytyków i publiczności na całym świecie. Jego wszechstronność, charyzma i niepowtarzalny styl uczyniły go jednym z najbardziej cenionych aktorów swojego pokolenia. Sutherland był trzykrotnie żonaty i ojcem pięciorga dzieci, z których troje, w tym znany aktor Kiefer Sutherland, poszło w jego ślady. Jego życie było naznaczone nie tylko wybitnymi kreacjami aktorskimi, ale także głębokim zaangażowaniem społecznym i politycznym.

Aktor, który zmagał się z licznymi wyzwaniami zdrowotnymi od najmłodszych lat, wykazał niezwykłą siłę charakteru i determinację. Jego dorobek artystyczny, za który został uhonorowany Oscarem Honorowym za całokształt twórczości, stanowi nieoceniony wkład w historię kinematografii. Donald Sutherland pozostawił po sobie dziedzictwo, które będzie inspirować kolejne pokolenia twórców i widzów.

Najważniejsze fakty:

  • Wiek: Na czerwiec 2024 roku Donald Sutherland miał 88 lat.
  • Żona/Mąż: Francine Racette (od 1972 roku).
  • Dzieci: Pięcioro dzieci, w tym Kiefer Sutherland.
  • Zawód: Aktor.
  • Główne osiągnięcie: Oscar Honorowy za całokształt twórczości (2017).

Podstawowe informacje o Donaldzie Sutherlandzie

Dane biograficzne

Donald McNichol Sutherland urodził się 17 lipca 1935 roku w Saint John, w kanadyjskiej prowincji Nowy Brunszwik. Zmarł 20 czerwca 2024 roku w Miami na Florydzie, przeżywszy 88 lat. Jego śmierć była wielką stratą dla świata filmu, zamykając rozdział w historii kina. Aktor donald sutherland przez dekady budował swoją reputację jako jednego z najbardziej rozpoznawalnych i szanowanych artystów na świecie.

Wykształcenie i początki kariery

Sutherland ukończył Bridgewater High School, a następnie studiował na Victoria University, afiliowanym przy University of Toronto, gdzie uzyskał stopnie naukowe z inżynierii i dramatu. Choć inżynieria była jedną z jego dróg, to pasja do aktorstwa okazała się silniejsza. W 1957 roku wyjechał do Wielkiej Brytanii, aby doskonalić swoje umiejętności aktorskie w prestiżowej London Academy of Music and Dramatic Art (LAMDA). Tam zdobył fundamenty, które pozwoliły mu na zbudowanie niezwykłej kariery w świecie filmu i telewizji.

Życie prywatne Donalda Sutherlanda

Rodzina i związki

Donald Sutherland był trzykrotnie żonaty. Jego pierwszą żoną była Lois May Hardwick (1959–1966), następnie Shirley Douglas (1966–1970). Od 1972 roku aż do śmierci pozostawał w związku małżeńskim z aktorką Francine Racette, która była jego ostatnią i najdłużej trwającą relacją.

Dzieci

Donald Sutherland miał pięcioro dzieci. Jego synowie to Kiefer Sutherland, Rossifa Sutherland i Angus Sutherland. Wszyscy, podobnie jak ich ojciec, związali się z branżą filmową, kontynuując rodzinne dziedzictwo w Hollywood. Kiefer Sutherland, w szczególności, osiągnął znaczący sukces jako aktor.

Relacje

W latach 1970–1972, w okresie intensywnej współpracy przy filmie „Klute”, Donald Sutherland był w burzliwym związku z aktorką Jane Fondą. Ich relacja wykraczała poza sferę prywatną, łącząc ich wspólnymi przekonaniami politycznymi i zaangażowaniem w aktywizm.

Kariera zawodowa Donalda Sutherlanda

Początki kariery i przełomowe role

Kariera Donalda Sutherlanda nabrała tempa w 1967 roku dzięki roli w filmie wojennym „Parszywa dwunastka” (The Dirty Dozen). Zanim otrzymał ten angaż, reżyser Roger Moore pokazał producentom roboczą wersję odcinka serialu „Święty” z jego udziałem, co przekonało ich do jego talentu.

Kultowe role i rozpoznawalność

Status międzynarodowej gwiazdy przyniosły mu dwie kultowe role w filmach wojennych z 1970 roku: kapitana „Hawkeye” Pierce’a w czarnej komedii „M*A*S*H” oraz ekscentrycznego dowódcy czołgu „Oddball” w filmie „Złoto dla zuchwałych” (Kelly’s Heroes). Te kreacje ugruntowały jego pozycję jako wszechstronnego aktora. Warto przypomnieć sytuację z filmu „Menażeria” (Animal House) z 1978 roku, gdzie Sutherland odrzucił propozycję 2% udziału w zyskach na rzecz jednorazowej wypłaty 40 000 dolarów, co okazało się znaczącym błędem finansowym, gdyż film zarobił 141,6 miliona dolarów.

Późniejsze lata kariery i role telewizyjne

Młodsze pokolenia widzów zapamiętały Donalda Sutherlanda jako bezwzględnego Prezydenta Snowa w serii filmów „Igrzyska Śmierci” (The Hunger Games), w którą wcielał się w latach 2012–2015. Jego dorobek telewizyjny obejmuje nagrodzoną nagrodą Emmy rolę Michaiła Fetisowa w thrillerze HBO „Obywatel X” (1995). Za postać Clarka Clifforda w filmie „Path to War” (2002) otrzymał Złoty Glob, co potwierdza jego wszechstronność i mistrzostwo w różnych formatach.

Kluczowe projekty filmowe i telewizyjne

Donald Sutherland wystąpił w blisko 170 produkcjach. Do jego kluczowych ról i projektów należą:

  • „Parszywa dwunastka” (1967)
  • „M*A*S*H” (1970)
  • „Złoto dla zuchwałych” (Kelly’s Heroes, 1970)
  • „Klute” (1971)
  • „Nie oglądaj się teraz” (1973)
  • „Menażeria” (Animal House, 1978)
  • „Obywatel X” (1995)
  • „Path to War” (2002)
  • Seria „Igrzyska Śmierci” (2012–2015)

Wśród innych znaczących filmów, w których można go zobaczyć, znajdują się „Casanova” (1976), „Zwyczajni ludzie” (1980) i „Ad Astra” (2019). Jego wszechstronność pozwoliła mu na eksplorowanie różnorodnych gatunków filmowych. Sutherland zagrał również w produkcjach takich jak „Il castello dei morti vivi” (Morti vivi) czy „Basmati Blues”, co świadczy o jego gotowości do podejmowania różnorodnych wyzwań artystycznych.

Nagrody i osiągnięcia

Główne wyróżnienia

Mimo braku nominacji oscarowych za konkretne role, Akademia Filmowa doceniła jego nieoceniony wkład w sztukę filmową, przyznając mu w 2017 roku Oscara Honorowego za całokształt twórczości. W swojej karierze Donald Sutherland zdobył wiele prestiżowych nagród, w tym Primetime Emmy i dwa Złote Globy. Był również nominowany do nagrody BAFTA za rolę w filmie „Nie oglądaj się teraz” (1973), co potwierdza jego międzynarodowe uznanie.

Uznanie akademickie i honorowe

Oscar Honorowy za całokształt twórczości, przyznany przez Akademię Filmową w 2017 roku, stanowił ukoronowanie jego długiej i owocnej kariery. Choć nigdy nie otrzymał nominacji oscarowej za konkretną rolę, to właśnie to prestiżowe wyróżnienie podkreśliło jego trwałe miejsce w historii kinematografii jako jednego z najważniejszych aktorów.

Order Kanady i gwiazdy w Alejach Gwiazd

Donald Sutherland został dwukrotnie odznaczony Orderem Kanady, najwyższym cywilnym odznaczeniem w swoim kraju. W 1978 roku otrzymał stopień Oficera (OC), a w 2019 roku został podniesiony do rangi Towarzysza (CC) za wybitne zasługi dla kultury. Jego wkład w światową kinematografię został uhonorowany gwiazdami w słynnych Alejach Gwiazd: kanadyjską w 2000 roku i hollywoodzką w 2011 roku.

Nagrody i wyróżnienia Donalda Sutherlanda
Rok Nagroda/Wyróżnienie Kategoria/Powód
1978 Order Kanady (OC) Oficer za wybitne zasługi
1995 Primetime Emmy Nagroda za rolę w „Obywatel X”
2002 Złoty Glob Nagroda za rolę w „Path to War”
2011 Hollywood Walk of Fame Gwiazda w Hollywoodzkiej Alei Gwiazd
2017 Oscar Honorowy Za całokształt twórczości
2019 Order Kanady (CC) Towarzysz za wybitne zasługi dla kultury
(nie podano roku) BAFTA Nominacja za rolę w „Nie oglądaj się teraz” (1973)

Zaangażowanie społeczne i osobowość

Aktywizm polityczny

Donald Sutherland był zagorzałym aktywistą antywojennym, szczególnie sprzeciwiającym się wojnie w Wietnamie. Wraz z Jane Fondą współprodukował dokument „F.T.A.” (1972), ukazujący nastroje wśród amerykańskich żołnierzy. Jego działalność w ruchu pokojowym sprawiła, że w latach 1971–1973 znajdował się na „liście obserwacyjnej” NSA, co świadczy o jego znaczącym wpływie na ówczesne społeczne i polityczne dyskusje.

Działalność i obserwacja

Zaangażowanie Donalda Sutherlanda w ruch pokojowy i jego sprzeciw wobec wojny w Wietnamie skutkowały umieszczeniem go na „liście obserwacyjnej” NSA w latach 1971–1973. Ta sytuacja podkreśla, jak ważny był jego głos i działania w kontekście ówczesnej polityki i społeczeństwa. Aktor donald sutherland świadomie wykorzystywał swoją pozycję do promowania ważnych idei.

Ciekawostki z życia Donalda Sutherlanda

Pierwsze kroki w mediach

Pierwsze doświadczenia Donalda Sutherlanda z mediami miały miejsce już w wieku 14 lat, kiedy to zdobył pracę jako korespondent wiadomości dla lokalnej stacji radiowej CKBW w Bridgewater. Był to jego pierwszy kontakt ze światem dziennikarstwa i relacjonowania wydarzeń.

Wczesne pasje artystyczne

W młodości Donald Sutherland pasjonował się lalkarstwem (puppetry). Ta nietypowa pasja stanowiła jeden z elementów kształtujących jego unikalne podejście do aktorstwa, zanim rozpoczął profesjonalną karierę na dużym ekranie.

Warto wiedzieć: Kariera Sutherlanda obejmuje role w filmach takich jak „Il castello dei morti vivi” oraz „Basmati Blues”, co świadczy o jego wszechstronności i gotowości do eksplorowania różnorodnych projektów filmowych.

Wyzwania zdrowotne w dzieciństwie i młodości

Choroby z dzieciństwa

Dzieciństwo Donalda Sutherlanda było naznaczone poważnymi problemami zdrowotnymi, w tym gorączką reumatyczną, zapaleniem wątroby oraz polio. Te ciężkie choroby znacząco wpłynęły na jego wczesne lata, zmuszając go do walki o zdrowie i siły witalne, co z pewnością ukształtowało jego charakter i determinację.

Zagrożenie życia na planie filmowym

Podczas kręcenia filmu „Złoto dla zuchwałych” (Kelly’s Heroes) w 1970 roku, Donald Sutherland zachorował na rdzeniowe zapalenie opon mózgowych, co stanowiło niezwykle niebezpieczny stan. Mimo tego dramatycznego doświadczenia, udało mu się pokonać chorobę i powrócić do pracy, co świadczy o jego niezwykłej sile i odporności.

Donald Sutherland, przezwyciężając liczne przeciwności losu i wyzwania zdrowotne, udowodnił, że pasja i determinacja pozwalają osiągnąć sukces nawet w najtrudniejszych okolicznościach. Jego niezwykła kariera aktorska, połączona z głębokim zaangażowaniem społecznym, stanowi inspirację dla wielu pokoleń artystów i aktywistów na całym świecie. Jego dziedzictwo w świecie filmu jest nieocenione i na zawsze pozostanie częścią historii kina.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Na co zmarł Donald Sutherland?

Donald Sutherland zmarł z przyczyn naturalnych po długiej chorobie. Jego śmierć była spokojna i otoczony był rodziną.

Ile dzieci miał Donald Sutherland?

Donald Sutherland miał pięcioro dzieci. Dwoje z pierwszego małżeństwa, dwójkę z drugiego i jedno z trzeciego.

Z czego najbardziej znany jest Donald Sutherland?

Donald Sutherland jest najbardziej znany z wielu wybitnych ról filmowych, w tym jako prezydent Snow w serii „Igrzyska śmierci”. Doceniany był za wszechstronność i charyzmę sceniczną.

Kim była pierwsza żona Donalda Sutherlanda?

Pierwszą żoną Donalda Sutherlanda była Lois May Young. Pobrali się w 1959 roku, a ich małżeństwo zakończyło się rozwodem w 1966 roku.

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Donald_Sutherland